Kısım 1'e buradan ulaşabilirsiniz.
HAN HANEDANLIĞINDA SANAT
Han Hanedanlığı sanatıyla ilgili bilgilerin önemli bir kısmı, mezar yapıları ve bunlarla ilişkili anma mekanlarından günümüze ulaşmıştır. Jiaxiang’daki (嘉祥) Wu ailesi tapınakları adıyla bilinen taş kabartmalar, dönemin tarihi ve mitolojik figürlerini, törenlerini ve gündelik yaşam sahnelerini yansıtır. Bu taşların bir araya getirilişi ve sonraki onarımları da araştırmacılar arasında tartışılmaktadır.
Wang Mang (王莽) ve Yeni Hanedanlık (新朝)
Dönemin hükümet yetkilisi olan Wang Mang'ın MS 9'da gerçekleştirdiği darbe ile Batı Han Hanedanlığı sona ermiştir. Wang Mang, yeni kurduğu hanedanı Çincede 'yeni' anlamına gelen ''新朝-Xīn Cháo'' olarak adlandırmıştır. Hanedanlık MS 23 yılında Wang Mang'ın ölümüyle dağılmıştır. Yeni Hanedanlık, Han hanedanlığının Batı Han ve Doğu Han olarak ayrılmasına neden olmuştur.
Wang Mang tahta geçtikten sonra toprakların yeniden dağıtılmasını amaçlayan reformlar başlattı. Fakat ilerleyen zamanlarda büyük bir sel felaketi yüzünden köylü sınıfı hayal kırıklığına uğradı. Kızıl Kaşlar ve Yeşil Orman gibi isyancı hareketler yönetimi zorlamaya başladı. Bununla birlikte Chang'an'ın (长安) yıkılması ve Wang Mang'ın ölümüyle sonuçlanan bir ayaklanma başladı.
Sonrasında Liu Xiu'nun Han İmparatoru Guangwu (光武帝) olmasıyla Doğu Han Hanedanlığı bu kez Luoyang’da (洛阳) kuruldu.
Doğu Han Sarayındaki İç Karışıklıklar
MS 88 yılında Doğu Han bilginleri tarafından hanedanlığın en zengin dönemini yaşattığı düşünülen İmparator Zhang’ın ölümüyle beraber saray içi karışıklıklar baş göstermeye başladı. Çocuk yaşta tahta çıkan imparatorların çevresinde saray aileleriyle hadımlar arasında güç mücadeleleri yaşanıyordu. Genç imparatorların daha çok hadımları etrafında toplaması nedeniyle güç kazanan hadımların sık sık saray siyasetine karışması, ayrıca imparatorun kontrolü sürdürmesine yardımcı olmak için bazı ailelerin hadımlar tarafından katledilmesi hanedanlığın temellerini yavaş yavaş sarsmaya başladı.
Hanedanlığın Çöküşü
MS 184 yılında ‘Sarı Türban İsyanı’ patlak verdi. Tamamen bastırılması uzun yıllar süren bu isyan sonrasında devam eden isyanlar ve savaşlar sonucunda Han hanedanlığı yavaş yavaş çökmeye başladı.
Cao Cao’nun MS 208 yılında Kızıl Kayalar Muharebesini kaybetmesi üzerine üç büyük güç merkezinin ortaya çıkışı hızlandı. MS 220 yılına gelindiğinde Han hanedanlığı sona ererek 3 Krallık Dönemi başladı.
