Herkese merhabalar. Sitemizin yeni serisinde sizlere Çin kültüründeki batıl inançları anlatacağım. İlk yazımız Çin’de bazı bağlamlarda uğursuz sayılan uğursuz 4 rakamı. 4 rakamıyla ilgili bu batıl inançtan yola çıkarak, bu seriyi her haftanın 4. günü yani perşembe günü yayınlama kararı aldım. Dilerseniz yazımıza geçelim.
4 rakamı neden uğursuzdur? Genel olarak konuşacak olursak, bir sayının uğurlu veya uğursuz olarak kabul edilmesi, sayının okunuşunun olumlu veya olumsuz kelimeleri çağrıştırıp çağrıştırmamasıyla alakalıdır. Peki Çin kültüründe 4 rakamı neyi ifade ediyor ve neden uğursuz sayılıyor?
Çince karakterler arasında 4(四 [sì]) rakamı ve ölüm kelimesi (死 [sǐ]) aynı ses ile telaffuz ediliyor. Bu iki kelimenin tonları farklı olsa da, 4 rakamı yine de Çinliler için ölümü çağrıştırıyor. Bu nedenle bazı binalarda kat veya daire numaralarında 4’ten kaçınılır. Ancak Çin’de 4 rakamı günlük hayatta ve bilgisayar klavyelerinde normal biçimde kullanılır; bütün toplumun onu söylemekten kaçındığı doğru değildir. 4 yerine genellikle 3A ya da 3+ gibi alternatifleri tercih ediyorlar.
4 rakamının geçtiği 14, 24, 34 gibi sayıların da yerini, benzer bir şekilde 13A, 23A, 33A gibi ifadeler alıyor.
Bu inanış Çin'de o kadar yaygın ki, işin ticari boyutuna da yansımış durumda. Bazı alışveriş merkezleri, oteller ve düğün mekanları tabela, masa veya oda numaralarında 4’ten kaçınabiliyor.
Benzer tercihler telefon numarası ve araç plakası seçiminde de görülebilir; ancak 4 içeren plakalar elbette vardır.
Görüldüğü üzere "Tetrafobi", yani "4 korkusu" olarak adlandırılan bu batıl inanç, Çin kültürünü ciddi şekilde etkilemiştir.
Son olarak da 4 korkusuna, nümeroloji üzerinden birkaç örnek verelim.
514 (五一四 [wǔ yī sì]) sayısı Mandarin lehçesinde, "ölmek istiyorum (我要死 [wǒ yào sǐ])” cümlesiyle çok benzer bir tınıda. 748 (七四八 [qī sì bā]) sayısı ise yine Mandarin lehçesinde, “git ve öl (去死吧 [qù sǐ ba])” cümlesiyle benzer bir telaffuza sahip.
5354 (五三五四 (kanton lehçesi:ńg sāam ńg sei) de Kanton lehçesinde “ne ölü ne diri (唔生唔死 (kanton lehçesi:m̀ sāang m̀ séi)” anlamına geliyor ve bunu neredeyse ölüyormuşçasına korkunç bir durumu tanımlamak için kullanıyorlar.
Yazımı okuduğunuz için hepinize çok teşekkür ediyor ve iyi günler diliyorum.